Powr鏒 do

-> strona g堯wna

彈dovit tr (sk)

dodany: 20.06.2003 | przygotowa豉: Regina Grobosz


彈dovit tr (29.10.1815, Uhrovec - 12.01.1856, Modr) zosta zapami皻any przede wszystkim jako cz這wiek zaanga穎wany w spraw narodow S這wak闚 i kodyfikator s這wackiego j瞛yka literackiego. Poza tym zajmowa si r闚nie literatur i zagadnieniami estetyki oraz prowadzi dzia豉lno pedagogiczn, wyk豉daj鉍 w bratys豉wskim liceum ewangelickim.

Pochodzi z rodziny o tradycjach nauczycielskich i patriotycznym nastawieniu. Podczas swoich studi闚 w bratys豉wskim liceum zaanga穎wa si w dzia豉lno Towarzystwa czesko - s這wia雟kiego. By這 to studenckie ko這 samokszta販eniowe; jego zainteresowania obejmowa造 g堯wnie studium j瞛yka ojczystego oraz prace nad literatur i krytyk literack. W pniejszym okresie ko這 podzieli這 si na sekcje: filozoficzn, historyczn i literack.

Na studiach uniwersyteckich w Halle (1838 - 1840) zaznajomi si z pogl鉅ami Hegla, kt鏎e pniej okaza造 si dla niego inspiracj. Po powrocie do Bratys豉wy podj像 prac wyk豉dowcz w tamtejszym liceum. Zajmowa si g堯wnie histori i literatur S這wian. Stara si o rozbudzenie uczu patriotycznych w swoich uczniach. J

ednoczenie prowadzi dzia豉lno polityczn, skupiaj鉍 j g堯wnie na obronie antymadziaryzacyjnej i podkrelaniu donios貫j roli, jak S這wianie mieliby odegra w polityce w przysz這ci.

Od roku 1843 pracowa nad kodyfikacj j瞛yka s這wackiego. Prace te zosta造 uwie鎍zone sukcesem w 1846 roku; zamkn窸o je wydanie podr璚znika do nauki j瞛yka s這wackiego p.t. Nauka re鋱 slovenskej.

Od 1845 roku redagowa czasopismo Slovenskje n嫫odnje noviny oraz dodatek literacki Orol tatr嫕ski. Za swoja dzia豉lno narodow zosta pozbawiony pracy; po jakim czasie przeprowadzi si do Modrej, gdzie reszt 篡cia sp璠zi pod policyjnym nadzorem.

Bibliografia:
Encyklop嶮ia slovenskch spisovate駟v, red. K. Rosenbaum, t.1, vyd. Obzor, Bratys豉wa 1984.
Slovn璭 slovenskch spisovate駟v, red. V. Mikula, nakl. Libri, Praga 1999.