Powr鏒 do

-> strona g堯wna

Ji齶 Kol暟 (cz)

dodany: 11.04.2005 | przygotowa豉: Marta Bana


Ji齶 Kol暟 - czeski poeta i plastyk. Urodzi si 24 wrzenia 1914 roku w Protiv璯ie, w rodzinie piekarza. W roku 1922 jego rodzina przeprowadza si do Kladna. Po sko鎍zeniu szko造 podstawowej wyuczy si zawodu - stolarki. Zapoznaje si z czesk i wiatow literatur modernistyczn. Pod wp造wem poetyzmu i surrealizmu pisze wiersze i tworzy pierwsze kola瞠. W 1936 umiera mu matka. Ju w nast瘼nym roku wystawia swoje dzie豉 w Pradze, a w 1941, dzi瘯i pomocy Frantika Halasa, ukazuje si jego pierwszy tomik wiadectwo chrztu (K鷫stn list), zawieraj鉍y jego wiersze z lat 1937-1939. Pod wp造wem Richarda Weinera pisze Ody i wariacje (翂y a variace). W 1942 r. wraz z grupk przyjaci馧 - tw鏎c闚, poet闚, teoretyk闚 - zak豉da Grup 42. W latach czterdziestych do kr鏒ko po sobie ukazuj si kolejne dzie豉 Kol暟a: Siedem kantat (Sedm kant嫢, 1945), Przedpiekle i inne wiersze (Limb a jin b嫳n, 1945), Dni w roku (Dny v roce, 1948). Jednak po komunistycznym przewrocie nie by這 mo磧iwoci wydawa; sytuacja zmieni豉 si w drugiej po這wie lat pi耩dziesi靖ych, kiedy to pozwolono mu na publikacje zbiork闚 poezji, ksi嘀ek dla dzieci i t逝macze. Pod koniec tego dziesi璚iolecia pisarz zmierza w kierunku poezji konkretnej. Jego dzie這 charakteryzuj gwa速owne zderzenia przeciwie雟tw, wykorzystywanie techniki monta簑 gotowych, wzi皻ych z rzeczywistoci tekst闚, zami這wanie do konkretu. W roku 1953 jest wi瞛iony przez dziewi耩 miesi璚y. Po mierci Stalina zmniejszono mu wymiar kary do roku, w ko鎍u uzyskuje amnesti. Na wolnoci codziennie spotyka si z przyjaci馧mi w kawiarni Slavia przy stole Kol暟a, a do swego wyjazdu w roku 1979. Koniec lat pi耩dziesi靖ych i nast瘼ne dziesi璚iolecie przynosz kolejne ksi嘀ki: Mistrz Sun o sztuce poetyckiej (Mistr Sun o b嫳nick幦 um髶, 1957), Vrszowicki Ezop (Vrovick Ezop, 1966) i Nowy Epiktet (Nov Epiktet, 1968). Po 1970 roku nie m鏬 w ojczynie publikowa ani wystawia. W 1977 podpisuje Kart 77. Dwa lata pniej wyje盥瘸 do Berlina na stypendium, rok pniej jedzie do Pary瘸. Zak豉da czasopismo Revue K.. Jednak w 1982 czeskie w豉dze odrzucaj jego prob o przed逝瞠nie pobytu we Francji. Zaocznie zostaje w Pradze skazany na rok wi瞛ienia i kasat maj靖ku. Kol暟 sk豉da podanie o przyznanie mu obywatelstwa francuskiego, kt鏎e uzyskuje rok pniej. W Pradze pojawia si dopiero w 1990 roku. Wraz z 穎n w 1998 przenosz si do Pragi. 11 sierpnia 2001 roku Ji齶 Kol暟 umiera.


Bibliografia:
www.paseka.cz/kolar.html