Powr鏒 do

-> strona g堯wna

Duet V + W

dodany: 11.08.2004 | autor: Agata G鏎ka


V + W, czyli Ji齶 Voskovec i Jan Werich to para niezwyk豉. Voskovec, podobnie jak Werich, uko鎍zy prawo na Uniwersytecie Karola w Pradze. Zwi頊any z kr璕ami Dev鮅silu publikowa poetystyczne wiersze na 豉mach czasopism ReD i P嫳mo. Przek豉da tak瞠 francuskie dramaty. Werich debiutowa jako felietonista w tygodniku P鷫rod.

Wsp馧praca s造nnego duetu rozpocz窸a si na dobre w roku 1927. W闚czas artyci powi璚ili si g堯wnie pracy dramatopisarskiej i teatralnej. Premiera ich pierwszej sztuki Vest Pocket Revue odby豉 si w awangardowym Teatrze Wyzwolonym (Osvobozen divadlo). Tam te wystawione zosta造 kolejne utwory Smoking Revue (1928), Fata morgana (1929), Don Juan et Comp (1931), Golem (1932) i wiele innych. W latach 1927 1938 Werich i Voskovec napisali i wystawili 26 sztuk.

O specyfice tw鏎czoci artyst闚, a zarazem o ich sukcesie scenicznym (pod koniec lat dwudziestych Teatr Wyzwolony sta si scen wy章cznie Wericha i Voskovca), zdecydowa fakt, 瞠 byli oni nie tylko autorami, ale r闚nie odtw鏎cami, re篡serami i scenografami swoich sztuk. Wszystkie dramaty by造 najpierw wystawiane, a dopiero pniej drukowane. Tekst sztuki nie mia ostatecznego kszta速u literackiego, stanowi jedynie tworzywo literackie i dawa pole do popisu talentu improwizacyjnego pary V+W. Integraln czci sztuki, szkielet, kt鏎y rozrasta si b鉅 kurczy w zale積oci od reakcji publicznoci i aktualnych wydarze, stanowi balet, pantomima i piosenki. Muzyka nierozerwalnie zwi頊ana z nazwiskiem Jaroslava Je磬a nadawa豉 utworom Wericha i Voskovca charakter rewii. Rewii szczeg鏊nej, bowiem artyci nadaj鉍 jej poetycki kszta速 podnieli j do rangi pe軟oprawnego gatunku dramatycznego. Zrezygnowali tak瞠 z tradycyjnych rewiowych temat闚 wprowadzaj鉍 motywy fantastyczne i przygodowe oraz parodiuj鉍 w靖ki mi這sne i sensacyjne. W nawi頊aniu do poetyki filmu eksperymentowali w zakresie scenicznej formy utwor闚.

Na pocz靖ku lat trzydziestych tw鏎czo dramatyczna V+W zmieni豉 nieco charakter. Na skutek zagro瞠nia faszyzmem i narastania konflikt闚 mi璠zynarodowych wa積iejsza od eksperyment闚 formalnych sta豉 si obrona wartoci humanistycznych i swob鏚 demokratycznych oraz zaanga穎wanie w walk z totalitaryzmem. Satyryczne sztuki Caesar (1932), Robin rozb鎩nik (1932), i wiat za kratami (1933) porusza造 aktualne problemy spo貫czne i polityczne. Po premierze dramatu Osio i cie (1933) interweniowa豉 cenzura i policja. Kolejne dramaty, takie jak Ballada ze szmat (1935), Dwie strony medalu (1936) czy Jak pi do nosa (1938) mia造 za zadanie zar闚no sygnalizowa najwa積iejsze problemy wsp馧czesnoci, jak i mobilizowa widz闚 do zjednoczenia si we wsp鏊nym froncie antyfaszystowskim. W roku 1938 scena Teatru Wyzwolonego zosta豉 zamkni皻a, a jego tw鏎cy chc鉍 unikn寞 represji ze strony hitlerowc闚 wyjechali do USA. Tam do ko鎍a wojny organizowali przedstawienia dla czeskiej emigracji.

W roku 1946 powr鏂ili do kraju. W teatrze V+W nadal razem grali i re篡serowali swoje przedwojenne sztuki. W trzy lata pniej Voskovec wyjecha do Francji, a Werich kontynuowa dzia豉lno teatraln, prowadz鉍 Teatr Satyry i Teatr ABC.


Bibliografia:
H. Janaszek-Ivani鋘ov, Literatury zachodnios這wia雟kie czasu prze這m闚 1890 1990. Literatura czeska.