Powr鏒 do

-> strona g堯wna

Czeski eurosceptycyzm

dodany: 28.12.2004 | autor: Karol Marek


Czeski sprzeciw wobec wejcia tego kraju do Unii Europejskiej mia i ma odmienne podstawy ni w Polsce. U nas palma pierwsze雟twa zdecydowanie nale瘸豉 do r騜nej maci narodowc闚, kt鏎zy straszyli Polak闚 masowym wykupem ziemi, legalizacj aborcji, eutanazji i temu podobnymi rzeczami. Za nasz po逝dniow granic sprawy mia造 si troszk inaczej. Czeska wojowniczo i wra磧iwo na szeroko rozumian problematyk narodow, pi瘯nie i poetycko uwiecznione w postaci hakowskiego Szwejka, spowodowa豉 r騜nic pomi璠zy przeciwnikami integracji w Czechach i w Polsce.

O ile u nas przewa瘸造 argumenty obrony polskoci i katolicyzmu, to Czesi obawiali si g堯wnie o swoj gospodark. Twierdzili oni, 瞠 integracja mo瞠 si im po prostu nie op豉ca. Szczeg鏊nie silny op鏎 w tej kwestii wykazywa豉 ODS ( Obywatelska Partia Demokratyczna), a dok豉dniej jej liberalne skrzyd這. Silnego poplecznika znaleli oni w by造m szefie tej partii, a obecnie prezydencie Republiki Czeskiej, Vaclavovi Klaussie. W wielu artyku豉ch podkrela on koszty integracji, pomniejszaj鉍 jej korzyci.

Nie nale篡 jednak wyci鉚a z powy窺zego faktu zbyt daleko id鉍ych wniosk闚 dotycz鉍ych pogl鉅闚 czeskiej opinii publicznej. Niech皻ny stosunek prezydenta do Unii Europejskiej nie mo瞠 wiadczy wprost o silnym sprzeciwie elektoratu wobec idei wsp鏊nej Europy, bowiem prezydent w Czechach pochodzi - nie tak jak u nas - z wybor闚 powszechnych, ale jest wybierany przez po章czone izby parlamentu. Ma jednak znaczenie psychologiczne fakt, 瞠 na czele pa雟twa stoi eurosceptyk. Rzecz w Polsce nie do pomylenia.

W swoim przem闚ieniu, wyg這szonym podczas konferencji Instytutu Bada Ekonomicznych na Uniwersytecie w Monachium, a opublikowanym w Mi璠zynarodowym Przegl鉅zie Politycznym (nr 3/4 (8/9) 2004), prezydent Czech dokonuje analizy korzyci i strat, wynikaj鉍ych z rozszerzenia Unii Europejskiej - dla pa雟tw ju b璠鉍ych w UE, pa雟tw nowoprzyj皻ych, a tak瞠 dla samej Unii. Pa雟twa stare zmuszone b璠 podzieli si swoimi rodkami z pa雟twami nowymi. Trzeba pami皻a, 瞠 ostatnie rozszerzenie mo積a mia這 nazwa biednym - 瘸den z kraj闚 wst瘼uj鉍ych nie b璠zie p豉tnikiem netto do kasy Unii. Z drugiej strony, 章czenie otwarcia gospodarek rodkowoeuropejskich (a co za tym idzie rynk闚 zbytu) z rozszerzeniem Unii jest nieporozumieniem. Mo磧iwo przenikania kapita逝 z Zachodu do kraj闚 wst瘼uj鉍ych ju si urzeczywistni豉, zatem sam fakt rozszerzenia niewiele w tej kwestii zmieni. Z drugiej strony, korzyci z wst雷ienia do Unii s wed逝g Klaussa niewystarczaj鉍e. Rzekome otwarcie rynk闚 pracy dla obywateli spoza pa雟tw starej Unii jest fikcj, zw豉szcza w obliczu wprowadzanych przez znaczn wi瘯szo pa雟tw czasowych ogranicze i okres闚 przejciowych. Klauss zwraca r闚nie uwag na zagro瞠nia, jakie dla gospodarki czeskiej niesie silne zbiurokratyzowana struktura brukselskiej administracji, a tak瞠 wysokie podatki.

O do sceptycznym nastawieniu prezydenta naszych po逝dniowych s零iad闚 wiadczy te mog jego wypowiedzi, dotycz鉍e wst雷ienia Republiki Czeskiej do Unii. Stwierdzi on na przyk豉d, 瞠 1 maja 2004 jego kraj traci niepodleg這. (zob. Tomasz Sommer: Europejczycy nie poszli do urn, [w:] Najwy窺zy Czas! nr 25/2004)

Ostatnie posuni璚ia Klaussa r闚nie nie mog nape軟ia optymizmem zwolennik闚 szybkiej i pe軟ej integracji Czech z Uni Europejsk. We wrzeniu bie蕨cego roku zawetowa on przyj皻 przez parlament ustaw dotycz鉍 tzw. europejskiego mandatu aresztowania. Instytucja ta mia豉 w zamyle ogranicza kompetencje i jurysdykcj czeskich organ闚 policyjnych na korzy struktur unijnych (g堯wnie europejskiej policji tzw. Europolu). Ma ona kolosalne znaczenie zw豉szcza w wietle faktu, 瞠 jednym z filar闚 Traktatu z Mastricht, powo逝j鉍ego Uni Europejsk, jest wsp馧praca wewn皻rzna pa雟tw unijnych dotycz鉍a wymiaru sprawiedliwoci i s鉅ownictwa (tzw. III filar). Problemy mog r闚nie wynikn寞 podczas ratyfikacji przez Czechy tzw. porozumie z Schengen, kt鏎e dotyczy造 w豉nie wsp馧pracy w dziedzinie bezpiecze雟twa.